دوشنبه ۰۴ بهمن ۱۴۰۰

سوالات شرعی

بی‌استفاده ماندن نذورات مسجد
پرسش

اهی مردم وسایلی همانند سماور و یا ظروف آشپزخانه برای مسجد نذر می‌کنند که مسجد نیازی به آنها ندارد. آیا می‌توان آنها را فروخت و صرف مسجد کرد؟

پاسخ

اگر این وسائل وقف مسجد نشده‌اند و صرفاً جزو اموال مسجدند، متولی شرعی مسجد، می‌تواند طبق صلاح مسجد، اقدام به فروش نماید. در فرض وقف بودن، اگر امیدی به استفاده از آنها در جهت وقف در آینده نباشد، باید به نزدیکترین چیزی که در نظر واقف بوده، تبدیل شود.

تعیین تولیت موقوفات
پرسش

- تعیین تولیت موقوفات عام بر عهده کیست؟ جزء اموری است که به اداره کشور اسلامی ارتباط دارد یا صرفاً مسئلۀ فردی محض است ؟

پاسخ

تولیت و نظارت بر موقوفه بر عهده کسانی است که واقف معین نموده و نباید بر خلاف آن عمل نمود. بله، چنانچه متولی بر طبق وقف نامه عمل نکند، حاکم شرع با قرار دادن ناظر او را ملزم به عمل به مفاد وقف نامه می کند و اگر با این کار هم نتواند از خیانت وی جلوگیری نماید، شخص دیگری را جایگزین می کند.

وقف کتاب و تکلیف حق التألیف
پرسش

آیا کتاب یا مقاله ای را می توان وقف نمود؟ در صورت صحت وقف، آیا چنین فردی، دیگر نمی تواند از حق التألیف یا امتیاز پژوهش استفاده کند؟

پاسخ

اگر عین کتاب یا مقاله خود را وقف کند- نه حق معنوی تالیف را - استفاده از حق معنوی مانعی ندارد اما اگر حق معنوی را وقف کرده،استفاده از آن در غیر جهت وقف جا ئز نیست.

وقف زمینی که وعده بخشش آن به دیگری داده شده
پرسش

اينجانب بدون بخشش يا خريد و فروش، وعده بخشش زميني را به فرزندم دادم و او قسمتي از آن زمين را تحت تصرف خود قرار داده، و مابقي آن زمين را وقف نمودم. آيا چنين وقفي صحيح است؟

پاسخ

در فرض سوال كه فقط وعده بوده و بخشش واقع نشده، وقف مورد سوال صحيح است.

اولویت توسعه مسجد بر توسعه اماکن مذهبی دیگر
پرسش

قطعه زمینی در نزدیکی مسجد و حسینیه محل دارم که می خواهم آنرا وقف برپایی مجالس مذهبی نمایم. مسجد نیاز بیشتری به توسعه دارد و از طرفی بسیاری از جلسات مذهبی و کلاس های قرآنی در حسینیه انجام می شود. حضرتعالی اولویت را در صرف کدام ناحیه می دانید؟

پاسخ

: توسعه ي مساجد و اماكن منسوب به اهل بيت (علیهم السلام) هر دو باعث تقويت دين داري و از كارهاي خير و پسنديده است، و در فرض سوال از آن جا كه اهتمام به آباداني مساجد و ثواب نمازگزاران در مسجد به تصريح در آيات و روايات وارد گرديده است، مناسب است مسجد توسعه يابد و در ساعات مختلف كه نماز در آن بر پا نمي گردد، اختصاص به فعاليت هاي مذهبي و قرآني داده شود.

استفاده از اثاثیه مسجد در مراسم مذهبی خارج از مسجد
پرسش

آیا اثاثيه مسجد و حسينیه از قبيل رحل قرآن، بلندگو، سماور، ظروف و ... را كه وقف مسجد و حسينيه نموده اند و يا نذر و هديه به مسجد و حسينيه شده است، می توان در روضه های خانگی یا مجالس دیگر خارج از مسجد و حسينيه استفاده كرد؟

پاسخ

: اثاثیه ای که وقف خصوص حسینیه یا مسجد شده است را نمی توان در جای دیگر مصرف نمود، اما اگر استفاده در مجالس دیگر مرسوم محل باشد و نظر واقف استفاده از آن در خصوص حسینیه یا مسجد نباشد، استفاده از آن در موارد دیگر مانعی ندارد.