دوشنبه ۰۵ مهر ۱۴۰۰

ویژه نامه


أَنَا الّذِی سَمّتْنِی أُمّی حَیْدَرَه

أَنَا الّذِی سَمّتْنِی أُمّی حَیْدَرَه

یکی از نکات قابل توجه در رابطه با تولد حضرت امیرالمؤمنین علی علیه السلام نحوه تولد ایشان و نامگذاری ایشان به نام مبارک «علی» می باشد. امری که در بسیاری از روایات و اشعار شعرای شیعی و سنی انعکاس یافته است. شکی نیست که افتخار منحصر بفردى که براى امیرالمؤمنین علیه السلام در اثر ولادت در اندرون کعبه حاصل شده است بر احدى از عموم افراد بشر چه در گذشته و چه در آینده بدست نیامده است و این سخن حقیقتى است که اهل سنت نیز بدان اقرار و اعتراف دارند. چنانکه ابن صباغ مالکى در فصول المهمه گوید:

«و لم یولد فى البیت الحرام قبله احد سواه و هى فضیله خصه الله تعالى بها اجلالا له و اعلاء لمرتبته و اظهارا لتکرمته. »(فصول المهمه ص .14)

یعنى پیش از آن حضرت احدى در خانه کعبه ولادت نیافت مگر خود او و این فضیلتى است که خداى تعالى به امیرالمؤمنین على علیه السلام اختصاص داده تا مردم مرتبه بلند او را بشناسند و از او تجلیل و تکریم نمایند.

برخی دیگر در این باره چنین سروده اند :

ولدته فى حرم الاله امه‏

و البیت حیث فنائه و المسجد

بیضاء طاهره الثیاب کریمه

طابت و طاب ولیدها و المولد

فى لیله غابت نحوس نجومها

و بدت مع القمر المنیر الاسعد

ما لف فى خرق القوابل مثله‏

الا ابن امنه النبى محمد

مادرش او را در حرم خدا زائید در حالیکه بیت و مسجد الحرام آستانه او بود. آن مادر نورانى که لباسهاى پاکیزه به بر داشت و خود پاکیزه بود و مولود او و محل ولادت نیز پاکیزه بود. در شبى که ستاره‏هاى منحوسش ناپیدا بوده و سعیدترین ستاره به همراه ماه پدید آمده بود. قابله‏هاى(دنیا) هیچ مولودى را مانند او لباس نپوشانیده‏اند(یعنى هرگز مولودى مانند او بدنیا نیامده) بجز پسر آمنه محمد پیغمبر صلى الله علیه و آله و سلم.( روضه الواعظین جلد 1 ص .81)

چنانچه در جلد نهم بحارالأنوار در مورد وجه تسمیه آن حضرت به “على” چنین نوشته شده است که چون ابوطالب طفل را از مادرش گرفت به سینه خود چسباند و دست فاطمه را گرفته و بسوى ابطح آمد و به پیشگاه خداوند تعالى چنین مناجات نمود:

یا رب هذا الغسق الدجى‏

و القمر المبتلج المضى‏ء

بین لنا من حکمک المقضى‏

ماذا ترى فى اسم ذا الصبى

هاتفى ندا کرد:

خصصتما بالولد الزکى‏

و الطاهر المنتجب الرضى‏

فاسمه من شامخ على‏

على اشتق من العلى

علماى بزرگ اهل سنت نیز در کتب خود به همین مطلب اشاره کرده‏اند و محمد بن یوسف گنجى شافعى با تغییر چند لفظ و کلمه در کفایه الطالب چنین می نویسد که در پاسخ تقاضاى ابوطالب ندائى برخاست و این دو بیت را گفت:

یا اهل بیت المصطفى النبى‏ خصصتم بالولد الزکى‏

ان اسمه من شامخ العلى‏ على اشتق من العلى

(ینابیع الموده باب 56 ص 255 ـکفایه الطالب ص .406)

در بعضى روایات آمده است که فاطمه بنت اسد پس از وضع حمل(پیش از اینکه بوسیله نداى غیبى نام او على گذاشته شود) نام کودک را حیدر نهاد و هنگامی که او را قنداق کرده بدست شوهر خود می داد گفت: “خذه فإنه حیدره” و به همین جهت آن حضرت در غزوه خیبر به مرحب پهلوان معروف یهود فرمود:

انا الذى سمتنى امى حیدره ضرغام أجام و لیث قسوره

(من آن کسی هستم که مادرم نام مرا حیدر نهاد، شیر بیشه‏ام چنان شیرى که زورمند و پنجه افکن باشد.)[1]


[1] -منابع نزد نویسنده محفوظ است .