چهارشنبه ۳۱ شهریور ۱۴۰۰

از مرحوم آیت الله سید احمد زنجانی


گزیده الکلام …؛ناشناخته ماندن قدر و منزلت برخی افراد


ناشناخته ماندن قدر و منزلت برخی افراد

چنانچه از بعضى از جرائد مصر نقل کردند که در زمان پیش، عقیده ارباب تحقیق، این بوده که زیر دریا که گودى‏اش از یک هزار متر بیشتر، قابل زندگى نیست؛ چون تاریکى محض است؛ ولى اخیراً کشف شده که در دریا، [در] جاهاى گودتر از یک هزار متر، حیواناتى هستند که در بدنشان فسفر است که یک میل راه را روشن مى ‏نماید. آن ها در روشنى همان فسفر که در تنشان است، راه مى‏روند. این جانوران شب‏تاب که در صحراها هستند، روزها مانند سایر جانوران مى ‏باشند. امتیازى از آن ها ندارند؛ ولى شب که تاریکى، عالم را گرفت، تابش نور، آن ها را از سایر جانوران امتیاز مى‏دهد.

در میان همین نوع بشر نیز کسانى هستند که امتیاز از سایرین ندارند؛ بلکه مانند من و تو، در میان مردم راه مى‏ روند و چه بسا بعضى از آن ها، به ملاحظه پست بودن اوضاع ظاهره، در میان مردم نیز راه ندارند؛ بلکه خار و خفیف در گوشه و کنار، روزگار مى‏ گذرانند؛ ولى همین‏که تاریکى محشر، عالم را گرفت؛ آن وقت، تابش نور، آن ها را از من و تو امتیاز مى‏ دهد.

اویس قرن، از همین ها بود. در میان مردم، نامى نداشت و حدّى به وجود او قائل نبودند و محلّى در میان جامعه نداشت؛ حتّى حضرت رسول اکرم صلّى‏ الله‏ علیه‏ و‏آله‏ وسلّم) او را به همین گمنامى و بى ‏مقدار بودن معرّفى فرمود. هنگامى که اظهار اشتیاق به او کرد، فرمود: «وا شوقاه إلیک یا أویس القرن»[1]. بعد، فرمود: هر که او را ملاقات کند، از من سلام به وى برساند. عرض کردند: یا رسول اللّه! اویس قرن کیست؟ فرمود: او کسى است که از شما اگر غایب شود. از او تفقّد نمى‏ کنید؛ و اگر در میان شما پیدا شود، اعتنا به او نمى ‏کنید. در شفاعت، او مانند قبیله ربیعه و مضر، داخل بهشت مى ‏شود؛


[1]– محمّد باقر مجلسی، بحارالأنوار، ج42، ص155.