من چند سال پشت سرهم قضای روزههایم را نگرفتم. امسال که میخواهم روزههایم را بگیرم، باید نیت کنم اول، امسال را میگیرم، یا به ترتیب سالهایی که قضا شده؟ ترتیب بین روزههای قضا چگونه باید باشد؟
ترتیب لازم نیست. البته باید قضای روزههای سال آخر را قبل از ماه رمضان بجا آورید.
شخصی که در تنگی وقت (چند روز بیشتر به ماه رمضان نمانده و این چند روز به تعداد روزههای قضا است) مشغول گرفتن روزههای قضای ماه رمضان سال قبل است، آیا میتواند عمداً یک روز را افطار کند؟ اگر افطار کند آیا کفّاره دارد؟
در فرض سؤال، افطار عمدی جایز نیست، خواه پیش از ظهر باشد، خواه بعد از ظهر؛ و اگر بعد از عصر افطار کرده، باید به ده مسکین، هرکدام یک مد طعام بدهد، و اگر نمیتواند سه روز روزه بگیرد. اگر بعد از ظهر و قبل از عصر افطار کند نیز بنابر احتیاط همین حکم را دارد. ولی افطار قبل ازظهر کفّاره ندارد؛ هر چند برای تأخیر روزۀ قضا تا ماه رمضان بعد، باید یک مد طعام نیز به مسکین بدهد.
شخصی در جوانی به علتهای مختلف و بیتوجهی، بعضی از روزههایش را نگرفته و کفّاره هم نداده است. حال تعداد روزههای قضا شده را نمیداند، تکلیف او چیست؟
در فرض سؤال، باید مقداری از روزهها را که میداند قضا شده، بجا آورد؛ بلکه بنا بر احتیاط، حداکثر مقدار محتملی که حجت دارد بر وی واجب شده ولی نمیداند آنرا بجا آورده یا نه قضا نماید، و در مواردی که یقین دارد بدون عذر با مفطرات موجب کفّاره، افطار کرده باید کفّاره هم بدهد. البته اگر بداند نیت روزه کرده و شک دارد در بین روز روزهاش را باطل کرده، میتواند بنا بر صحت روزه بگذارد.
آیا میتوان با کفّارۀ روزه، مواد غذایی تهیه نموده و به آسایشگاهها، مثل کهریزک و امثال آنها داد؟
با صدق مسکین بر آنها مانعی ندارد؛ ولی باید به هر مسکین یک مدّ طعام تملیک کند. (مسکین کسی است که زندگی را از فقیر سختتر میگذراند.)
آیا کسی که روزۀ کفّاره را عمداً افطار میکند، باید کفّاره بدهد؟
کفّاره ندارد؛ هر چند شکستن روزه بعد از ظهر جایز نیست.
به علت عادت ماهانه هفت روز از روزههای سال گذشتهام قضا شد. به امید قضا کردن آن در زمانی که هوا خنکتر باشد، آنها را قضا نکردم؛ امّا پیش از آنکه روزههایم را بگیرم حامله شدم و چون روزه برای سلامتیام ضرر داشت نتوانستم آن روزهها را تا ماه رمضان جدید بگیرم.حال، چه وظیفهای دارم؟
باید برای هر روز یک مد طعام به مسکین بدهید و بعد از برطرف شدن عذر هم قضا کنید.
اگر به جای گندم و نان، قیمت آن را به عنوان کفّارۀ روزۀ سالهای گذشته بپردازیم، باید قیمت فعلی لحاظ شود یا قیمت همان سالها کافی است؟
در کفّاره باید خود یک مد طعام به مسکین داده شود و پرداخت پول آن کفایت نمیکند، مگر اینکه او را وکیل کند که با این پول برای هر روز یک مد طعام بخرد. درهرصورت باید کفّاره بهحساب گندم و مانند آن حدود نهصد گرم باشد. بنابراین کسی که میخواهد مبلغ آنرا بپردازد باید مبلغ را به قیمت کنونی آن بپردازد.
اگر کسی نمیدانسته باید قضای روزۀ ماه رمضان را تا ماه رمضان سال بعد بگیرد و قضای روزههایش را تا ماه رمضان سال بعد نگرفت؛ آیا باید کفّارۀ تأخیر بپردازد؟
بله، کفّارۀ تأخیر لازم است.
افرادی که شغل سنگین و طاقت فرسا دارند و اگر روزه بگیرند قادر به کار و تأمین معاش نیستند و از طرف کارفرما اخراج میشوند، تکلیفشان چیست؟
اگر ترک این شغل برایشان مشقت شدیده دارد، فعلاً تکلیفی ندارند، ولی باید تا ماه رمضان بعد آن را قضا کنند.
آیا زن میتواند با وجود امکانات (شیر خشک، شیر پاستوریزه، و غیره) در مورد تغذیه کودک شیرخوار، روزۀ خود را افطار کند؟ و چنانچه افطار نمود و تا ماه رمضان آتی روزههای گذشته را قضا نکرد، آیا کفّارۀ او از لحاظ تأخیر، مضاعف نیز خواهد شد یا نه؟
افطار وی حتی اگر بتواند از راهی دیگر بچه را سیر کند، جایز است؛ ولی باید برای هر روز یک مد طعام به مسکین بپردازد و اگر روزهها را تا ماه رمضان بعد نگرفت، کفّاره تأخیر نیز بر او واجب است.