جمعه ۱۵ مرداد ۱۴۰۰

سوالات شرعی

شنیدن غیبت افرادی که نمی‌شناسیم
پرسش

گاهی همکارم، عیبی از همسرش یا فرزندش را برایم بیان می‌کند یا خاطره‌ای تعریف می‌کند که نشان‌دهنده نقص و عیبی در یکی از بستگان اوست. اگر من همسر و فرزند و آن بستگان وی را اصلا ندیده باشم و نشناسم، آیا شنیدن این سخنان، شنيدن غيبت محسوب می‌شود؟

پاسخ

اگر ایشان در معرضیت شناختن باشند یا از تعریف کردن وی، شخص دیگری که می‌شناسید عیب مخفی‌اش آشکار شود، غیبت است.

خواندن مطالب تحریک آمیز
پرسش

2283 - آیا مطالعه نوشتار یا کتبی که باعث تحریک شهوت می شود، در صورتی که خواننده اطمینان دارد با مطالعه آنها دچار گناه نمی‌شود، اشکال دارد؟

پاسخ

بله، اگر محتوای آن موجب تحریک شهوت برای نوع مردم باشد، جایز نیست.

تقطیع کلام دیگران و انتشار آن
پرسش

برخی افراد، سخنان دیگران را متناسب با هدف خود، تقطیع کرده و در رسانه‌ها و فضای مجازی منتشر می‌کنند در حالی‌که موجب برداشت اشتباه مخاطبین و گاهی سبب هتک شخصیت افراد می‌شود. این کار چه حکمی دارد؟

پاسخ

چنانچه مستلزم کذب باشد حرام است. در غیر این صورت نیز اگر سبب هتک یا ایذاء گوینده باشد یا موجب شود ضرری به او برسد، جایز نیست.

ریا
پرسش

آیا کاری که از روی ریا انجام شود (عبادت باشد یا غیر آن)، غیر از باطل بودن، حرام هم هست؟ اگر آن کار، هم برای خدا باشد و همه برای جلب توجه دیگران چطور؟

پاسخ

ریا در هر صورت حرام است.

استفادۀ مرد از انگشتر آبکاری شده با طلا
پرسش

آیا مردان می‌توانند از انگشتری که طلا نیست ولی با آبِ طلا آبکاری شده استفاده کنند؟

پاسخ

جایز نیست.

معیار غیبت و حلالیت طلبیدن
پرسش

دوستی دارم که با شوهرش اختلاف دارد و گاهی اوقات که با شوهرش به مشکل بر می‌خورد، با من درد و دل می‌کند. آیا شنیدن اختلافات و مشکلات زندگی ایشان، غیبت محسوب می‌شود و باید از شوهرش حلالیت بطلبم؟

پاسخ

غیبت، به گفتن عیب مخفی محقق می‌شود. البته اگر گفتن عیب آشکار، موجب هتک مؤمن باشد یا مفسده دیگری داشته باشد، حرام است. اعاده حیثیت در صورت امکان لازم است و اگر اعاده حیثیت ممکن نباشد یا موجب اذیت وی شده باشد، در صورت امکان باید حلالیت بطلبید، البته اگر حلالیت طلبیدن مفسده داشته باشد، مثلاً باعث نزاع و کدورت شود، حلالیت طلبیدن لازم نیست بلکه برایش دعا و استغفار کنید و در هر صورت باید از این معصیت توبه کنید.

اعاده حیثیت از غیبت‌شونده
پرسش

آیا حلالیت طلبیدن و اعاده حیثیت از کسی که غیبت او شده، واجب است؟

پاسخ

اعاده حیثیت در صورت امکان لازم است و گرنه در صورت امکان باید حلالیت بطلبد و اگر حلالیت طلبیدن ممکن نباشد یا مفسده داشته باشد لازم نیست و استغفار کافی است.

خلف وعده
پرسش

آیا خلف وعده حرام است؟

پاسخ

خلف وعده در معاملات و قرارداد ها حرام است. در موارد دیگر نیز اگر شخص عمل به وعده را به عهده خود گذاشته و خود را موظف به آن عمل دانسته باشد، تخلف از آن بنابر احتیاط جایز نیست اما اگر به عهده خود نگذاشته و صرفاً خبر داده که آن عمل را انجام خواهد داد، تخلف از آن مکروه است.

ایجاد اکانت به نام دیگران و انتشار مطالب خلاف واقع
پرسش

گاهی دیده می‌شود افرادی اقدام به باز کردن اکانت در فضای مجازی به نام افراد دیگر کرده و از این طریق شایعات یا دروغ‌هایی را به دیگران انتساب می‌دهند یا به نام افراد مشهور دیدگاه‌های مجعولی را منتشر می‌سازند. نظر حضرت‌عالی در این موارد چیست؟

پاسخ

چنین کارهایی حرام است و در بعضی از موارد موجب ضمان است.

شرط بندی در پرداخت هزینه سالن
پرسش

ما هرهفته چند بار برای مسابقه فوتسال به سالن ورزشی می رویم و اول بازی شرط می کنیم که هر تیمی باخت باید پول سالن را حساب کند. آیا این کار ما شرط بندیِ حرام است؟

پاسخ

این شرط بندی حرام و باطل است. البته اگر بازنده با توجه با بطلان چنین شرط بندی و اینکه الزامی به پرداخت ندارد، حاضر به ادای مبلغ مذکور شود، اشکال ندارد.